प्रकट पंगेनिका रोमान्टिक गजलहरु (फेरि अपडेट)

अब प्रकट पंगेनिका गजलहरु सबै एक पेजमा संग्रहगरेको छु ।

यो पोष्ट मैले भ्यालेन्टाइन् डेमा शुरु गरेको थिएँ, पोखराका गजलकार प्रकटा पंगेनि “शिव”का गजलहरु शेयर गरेर । समय समयमा अपडेट गर्दै गर्दै उनका ५-६ ओटा गजल संग्रह भएका रहेछन ।

अंगहरु दंग परुन

प्रस्तुत छ अर्को रोमान्टिक गजल:

तप्प तप्प जलबिन्दु

अब, प्रकट पंगेनिको सबै भन्दा चर्चित गजल
 Continue reading

पुर्विय सभ्यताको उत्कृष्ट चाड, होलि को परिचय – फागु पुर्णिमा

अघिल्लो हप्ता मैले फागु पुर्णिमा को परिचय लेखेको थिएँ । यो भिडियोमा सो पोष्टमा भएको भन्दा धेरै जानकारि भएको हुनाले शेयर गर्दैछु ।

यसमा होलि शुरु हुनुका बिभिन्न किंबदन्ति र मान्यताहरु प्रस्तुत गरिएका छन। यो भिडियोले निम्न प्रश्नहरुको उत्तर दिनेछ :

  • हामिले होलि किन मनाउँछौं ?
  • होलिमा ठ्ड्याइने “चिर” को मतलव के हो ?
  • होलिको सन्धर्वमा हिरण्यकष्यपुका छोरा प्रल्हाद र होलिकाको कथा किन महत्वपुर्ण छ ?
  • कृष्णको गोपिनिसंगको रसलिला कसरि होलिसंग संबन्धित छ ?
  • कृष्णले गोपिनिहरुको लुगा किन लुकाइदिए र उनले के शर्तमा लुगा फिर्ता दिएका थिए ?
  • राम र रावणलाइ पनि कसरि होलिसंग जोडिएको छ ?
  • पहाडमा र तराइमा होलि किन भिन्दा भिन्दै दिनमा मनाइन्छ ?
  • होलि कसरि गौतम बुद्धको संधर्वमा पनि जोडिएको छ ?

होलिको बारेमा यो पोष्ट पनि हेर्नुहोस

फागु पुर्णिमा (होलि, बसन्त पुर्णिमा)

होलि परिचय

फाल्गुण पुर्णिमाको दिन मनाइने फागु पर्वलाई भारतमा “होलि” भनिने हुनाले सोहि नामको सिको गरेर आजकल नेपालमा पनि होलि नै भन्न थालिएको छ । फागु पर्ब वसन्त ऋतुको स्वागत गर्ने चाड पनि भनिन्छ । यस पर्वामा मानिसहरु आपसि मेलमिलाप र सदभावना बढाउन बिभिन्न रङहरुको प्रयोग गरेर हर्ष उल्लासपुर्व मनाइन्छ ।

holi_colors

फागुन शुक्ल अष्टमिका दिन काठमाडौँको वसन्तपुर गद्दि बैठकअगाडि रहेको मैलको रुखलाइ रङ्गिचङ्गि ध्वजापताकाले सिँगारि गाडिएको चिरमा पुजा गरेपछि फागु पर्ब शुरु भएको मानिन्छ । तेसै गरि ललितपुरमा पनि सोहि दिन चिर गाड्ने प्रचलन छ ।

फागुको दिन (पुर्णिमाको दिन) वसन्तपुरमा गाडिएको चिरलाई विधिपुर्वक ढालि बाजागाजाका साथ टुँडिखेलमा लगेर जलाउँछन् । सो चिरमा राखिएका ध्वजापताकाहरु औषधि उपचारमा काम लाग्ने भनेर खोसाखोस गरि लिने पनि गरिन्छ । तेस्तै चिरको खरानिको टिका लगाएमा अनिष्ट टर्ने पनि मानिसहरुमा बिश्वास छ । ललितपुरमा गाडिएको चिर भने फागुको दिनमा बागमतिमा लगेर सेलाउने गरिन्छ ।
 Continue reading

“चुनाव हारेर म मरेकि होइन” सुसाइड नोट लेखेर, किन मरिन त १९ बर्षिया रिमा क्षत्रि ?

रिमाले सुसाइड नोटमा लेखकि छन्

चुनाव हारेर म मरेकि होइन। आजसम्म मलाइ जसले जस्तो व्यवहार गरे पनि कसैलाइ नभनि सहेरै बसेकि थिएँ। बाँच्ने रहर थियो तर इज्जतै नरहेपछि बाँच्ने रहर मर्दो रहेछ। बाबा, आमा, दाइ, दिदि, भाउजु र साथिहरु, मलाइ माफ गरिदिनु। तपाईंहरुबाट धेरै टाढा जाँदैछु

रिमा क्षत्रि को  हुन र कसरि घटना भएको थियो ?  

  • १९ वर्षिया रिमा क्षत्रि
  • घर – स्याङ्जाको फेदिखोला गाविस ९ स्थित डाँडागाउँ
  • घरमा आमा, बाबु, एक दिदि, ३ दाजु र भाउजुहरु छन्
  • सिद्धार्थ बहुमुखि क्याम्पस मा स्नातक तह प्रथम वर्षमा अध्ययरत
  • फेदिखोलाबाटै एसएलसिपछि स्नातकसम्म अध्ययन गरेकि
  • नेपाल विद्यार्थि संघका तर्फबाट अध्यक्ष पदकि उम्मेदवार
  • फागुन १८ गते भएको चुनावमा पराजित भएकि । अखिलकि प्रतिष्ठा कार्कि बिजयि भएको । रिमाले चुनावमा जम्मा २८ मत पाएकी थिइन्। उनका प्रतिस्पर्धी प्रतिष्ठा कार्किले ९२ मत ल्याएर विजयी भएकि थिइन।
  • फागुन १९ गते बिहान ८ बजे टिनको छानो भएको घरको बार्दलिमा सलको पासो लगाएको अवस्थामा भेटिएको
  • निधनकै दिन बिहान बाबु, आमा र छोरिले सँगै चिया पिएका थिए। त्यसपछि बाबुआमा धान कुटाउन र मकै पिसाउन गाउँको मिलतर्फ लागे। आमाले रिमालाइ सँगै मिल जान आग्रह गर्दा शरिरभरि अबिरैअबिर छ। म नुहाइधुवाइ गर्छु। हजुरहरु जानुस् भनेर पठाएकि ।
  • धेरै समयसम्म रिमालाइ नदेखेपछि भाउजुले खोजि गर्दै कोठामा जान लाग्दा बार्दलिमा सलको पासोमा झुन्डिएको अवस्थामा भेटिएको
  • जिल्ला अस्पतालमा पोस्टमार्टमपछि पोखरास्थित रामघाटमा फागुन १९ गते साँझ उनको अन्त्येष्टि गरिएको
  • बहिनिलाइ यो अवस्थामा पुर्‍याउन बाध्य पार्ने व्यक्ति खोजि गरि कारबाहि गर्न अनुरोध गर्दै उनका दाजुले बिहिबार प्रहरिमा जाहेरि दिएका छन ।

उनले निर्वाचनमा जित्ने सम्भावना नगण्य नै थियो । तेसैले उनले आफ्नो पराजयलाइ स्विकारेर सोहि दिन साँझ सदरमुकाम पुगेकि थिइन्। सदरमुकामको त्रिभुवन आदर्श क्याम्पसमा नेविसंघका सुनिल चापागाइं विजयि भएपछि उनको विजय र्‍यालिमा पनि सहभागि भएर उनि साँझ ८ बजेपछि साथिहरुसँगै घर फर्केकि थिइन ।

 Continue reading

प्रियंका कार्कि ३० को दशकमा टेकिन, अव त बिहे गर्ने हो कि ?

शिवरात्रिमा जन्मेकि प्रियंका कार्कि अहिले ३० बर्षकि भएकि छिन । बिए पढ्दै गर्दा प्रेम बिवाह गरेकि प्रियंकाले छोटो समयमा नै पारपाचुके गरेर एकल जिवन बिताइ रहेकि छिन । उनका पुर्व पति रोचक मैनालिले पनि हालै दोश्रो बिवाह गरेका छन। अव त प्रियंकाले पनि विवाह गर्ने होला नि ।

प्रियंका अहिले नेपालि सिने क्षेत्रमा सबै भन्दा ब्यस्त अभिनेत्रि हुन। अभिनयका साथ साथै गायन, नाच र कोरियोग्राफि मा सक्रिय प्रियंका छोटो समयमा नै सफल अभिनेत्रिको रुपमा स्थापित भएकि छिन ।

प्रियंकालाइ जन्मदिनको उपलक्षमा मंगलमय शुभकामना छ ।


 Continue reading

शिवरात्रि को परिचय

प्रत्येक वर्ष फागुन कृष्ण चतुर्दशिका दिन शिव उत्पत्ति भएको रात मानेर शिवरात्रि मनाइन्छ । शिवजिको पुजा गरेर मनाइने शिवरात्रिलाइ पुराणमा चार मुख्य रात्रिहरु मध्येको एक रात्रि भएको उल्लेख छ । अरु तिन रात्रि हरु कालरात्रि, मोहरात्रि, र सुखरात्रि हुन।

दु:ख पाएका र कष्टपुर्ण जिवन बिताइरहेका प्राणिहरुको हृदयमा धर्मको उदय गराउने शिवरात्रिको दिन शिवको अति प्यारो दिन पनि मानिन्छ । तेसैले व्रतहरुमा शिवरात्रिको ब्रतलाइ सर्वाेत्तम व्रत मानिन्छ भने यस पर्वलाइ पर्वको राजा मान्ने पनि प्राचिन जनबिश्वास छ । यस दिन शिवभक्तहरु स्नान गरि शुद्ध भएर शिव मन्दिरमा पुजाअर्चना गरी व्रत बस्ने र शिवको प्रिय वस्तुहरु दुध, धतुरो र बेलपत्र चढाउने गर्छन् । यसरि शिवरात्रि मनाउँदा भोग र मोक्ष दुवैको प्राप्ति हुने बिश्वास गरिन्छ ।

शिवरात्रिका दिन उपवास बसेर “ऊँ नमः शिवाय” मन्त्र जप्दा सर्वसिद्ध भइ यमलोक जानु नपर्ने पनि धार्मिक विश्वास रहेको छ । निर्जल व्रत, रात्रि जागरण, चार प्रहरको पुजा, शिवलिङ्गमा दुग्धाभिषेक र शिव महिमा किर्तन गर्नु शिवरात्रि पुजा अर्चनाका प्रमुख अङ्ग मानिन्छन् । यस पर्वमा हिन्दु धर्मावलम्बिहरुले पशुपति र देशका अन्य शिवालयहरुमा भगवान शिवको पुजा र आराधना गर्ने प्रचलन छ। तेस्तै, केदारनाथको शिरको रुपमा पुजिने भक्तपुरको डोलेश्वर महादेव मन्दिरमा पनि शिवरात्रिमा घुइँचो लाग्ने गरेको छ । अरु दिन मन्दिरभित्र प्रवेश गर्न नपाइने डोलेश्वरमा मध्यरातमा मन्दिरमा विशेष पुजा गरेपछि बिहान ४ बजेदेखि सर्बसाधारणको दर्शनका लागि मन्दिरको चारैवटा ढोका खुल्ला गरिएको हुन्छ ।

पशुपति मन्दिरमा शिवरात्रि

शिवका विभिन्न १२ ज्योतिर्लिङ्गहरु मध्ये पशुपतिनाथ एक भएको हुनाले पशुपतिको भिन्दै महत्व रहेको छ। शिवरात्रिमा पशुपति मन्दिरमा दर्शन, उपासना तथा पुजा गर्दा वुद्धि र विवेकको अभाव तथा मोह र मायाको अन्धकारमा रहि बन्धन वा पाशमा रहेकालाइ मुक्ति मिल्ने विश्वास गरिन्छ। शिवरात्रिमा पशुपतिनाथ मन्दिरमा दर्शनका लागि भारत लगायत विभिन्न देशबाट साधुसन्तहरु आउने गर्छन।

नेपालका बिभिन्न स्थान तथा भारतका बिभिन्न स्थानबाट आएका साधुसन्त मन्दिरको आसपास क्षेत्र, श्लेषमान्तक, राम मन्दिर, अन्नपूर्ण भण्डारलगायत स्थानमा धुनि जगाउँने, शक्तिको पुजा गरि खरानि घस्ने तथा गाँजा खाँदै निश्चिन्त भइ जीवन जगतको चिन्तन तथा परमात्माको साक्षात्कार गर्छन। त्यसका साथै उनिहरु विभिन्न भजन किर्तन पनि सहभागि हुन्छन्।

सिन्धुलि काठमाण्डुको नजिक छ (अमला अधिकारि, गजल)

अमला अधिकारिका गजलहरु प्रस्तुत गर्ने क्रममा, यो दोश्रो प्रस्तुति:

अमलाले यो गजल उनको दोश्रो गजल संग्रह बजारमा ल्याउँने कार्यक्रममा वाचन गरेकि हुन ।

छन त सिन्धुलि काठमाण्डुको नजिक छ
जस्तो कि बुहारि जेठाजुको नजिक छ

भोकै सुतेर पनि खेलौना किनिदिनु पर्छ
छोरो धनि बच्चाहरुको नजिक छ

घाटबाट मलामि यस्तो पढेर फर्कियो
जिन्दगि सब भन्दा मृत्युको नजिक छ

भोक चिनेकै छैन, भातलाइ पत्याएकै छैन
उ अझै आमा बाबुको नजिक छ

मिठो र मसिनो भन्दा टाढा छ मुर्तिकार
मुर्ति भने भेटि र लड्डुको नजिक छ ।

अमला अधिकारिको गजल, भगवान माथि गतिलो भर राखेकि छिन

गजलकार अमला अधिकारिको एक गजल प्रस्तुत छ । भिडियोमा स्वर गजलकार अमला अधिकारिको नै हो । अमलाले यो गजल आफ्नो दोश्रो गजल संग्रह सार्वजनिक गर्ने कार्यक्रममा सुनाएकि हुन ।

गजलको पुर्ण पाठ

भगवान माथि गतिलो भर राखेकि छिन
अनि, मुलबाटोमा दुबै नजर राखेकि छिन

बेपत्ता बहिनिको हुलिया हेर्न आउ
आमाले संदुकमा घाँघर राखेकि छिन

अलिकति किताव, अलिकति युग पढाउन
हजुर आमाले नाति सहर राखेकि छिन

रातो माटोमा नंगले कोपरेर उनले
भित्तामा परदेशिको नंबर राखेकि छिन

दिल चोर्नेहरु पनि बाल्मिकि बन्लान भनेर
अमलाले प्रेमिको नाम रत्नाकर राखेकि छ

सुन साइँला साइँला, आँफु त राम्रि परियो

सुन साइँलि साइँलि, परदेशबाट म आउँला
सुन साइँलि साइँलि, चालीस कटेसि रमाउँला

यो गितले तहल्का मच्चायो । धेरैको मन छोयो। अनि यसका बिभिन्न कभर पनि बनेका छन् र कतिपयले यस्को उत्तर पनि दिएका छन । एउटा भिडियो फेलापरेको थियो एउटि साइलिले गाएर यसर्को उत्तर दिएको:

सुन साइँला साँइला, छोडि नजानु परदेश
सुन साइँला साँइला, दुख सुखमै रमाउँला
सुन साइँला साँइला, ढिँडो र गुन्द्रुक खाँउला
सुन साइँला साँइला, खेति पातिमै रमाउँला

भिडियोमा नै हेर्नुहोस् :
 Continue reading

दरबार हत्याकान्डबारे हिमानि शाहको बयान (ऐतिहांसिक दस्तावेज)

सन २००१ को जुलाइ १ मा (२०५८ जेठ १९ गते) दरबार हत्याकान्ड हुँदा पारस श्रि ५ शाहज्यादा थिए भने उनकि श्रिमति हिमानि श्रि ५ शाहज्यादि थिइन । सो बिभत्स हत्याकान्ड पछि पारसका पिता ज्ञानेन्द्र श्रि ५ महाराजधिराज भए। नारायणहिटि दरबारमा हत्याकान्ड हुँदा पारस र उनकि श्रिमति दुवै घटनास्थलमा थिए। उनिहरुले घटना बारे छानबिन गर्न तत्कालिन प्रधानन्यायाधिश केशवप्रसाद उपाध्यायको अध्यक्षतामा गठित सभामुख तारानाथ रानाभाट सदस्य भएको उच्चस्तरिय आयोगलाइ दिएको बयान यहाँ प्रस्तुत गर्दै छु । यो ऐतिहांसिक महत्व्को पारसको बयानमा दिर्घलाइ ह्रस्वमा परिवर्तन गरिएको छ:

नारायणहिटि दरबारमा हत्याकान्डको बारेमा श्रि ५ शाहज्यादि हिमानि राज्य लक्ष्मिदेवि शाहको बयान (२०५८ सालमा लिइएको)

समितिः– त्यो १९ गतेको पारिवारिक जमघटमा सरकारको सवारि भएको भन्ने कुरा आइराखेको छ । लिष्ट प्राप्त गर्यौं । अब सरकारलाइ के कति सम्झना छ ? डिटेलमा पाउन पाएदेखि हामिलाइ रिपोर्टको लागि सजिलो पर्छ ।

जवाफः– डिटेलमा त अब के भयो हामिलाइ त्यो त थाहा भएन । तर सुरुदेखिन् पहिला हामि गएको आफुमुमा सवारि भयो ८ बजे । त्यसपछि ठुलो बुबा सवारि हुँदाखेरि अलि अगाडि समय त मलाइ थाहा छैन ठुलो बुबा सवारि हुनु भन्दा पहिले crown prince लाइ निराजन सरकार, पारश, राजिव ज्वाइ, गोरख बोकेर खोपिमा सवारि चलाको । पछि महाराजाधिराज सवारि भएको एकै ड्याङ्ग आवाज आयो । अनि ……… अनि त्यसपछि ……. कान्छो बुबा अगाडि सर्नुभयो……..

कान्छा वुवा लाइ हानि बक्स्यो अनि ….. कुनातिर यसो सायड परेर लुकेर वसिराखेका थियौं अनि त्यसपछि चुप लागेर बस्यौं …… त्यसपछि फेरि आएर परर पर्र बन्दुक पड्केको सुनेको …………… त्यत्ति नै

समितिः यसमा, अतिरिक्त जानकारि सरकारलाइ छ, छैन ? अनि आफ्नो चाहि ?
जवाफः हामितिर पनि बन्दुक तेस्र्याइ रहनु भएको थियो ।

समितिः सरकारहरु चाहि उतापट्टि राज होइबक्सेको होला, वारको उतापट्टि?
जवाफः डाइनिङ्ग रुम जाने डोर छ नि त्यसैको एतापट्टि एउटा कर्नर छ, त्यसमा हामि ।

समितिः कहाँनेर ?
जवाफः यतापट्टि चाहिने यतापट्टि साइडमा म थिए ……….. ।

समितिः अनि त्यो बगैचाका कुरा ?
जवाफः बन्दुकहरु पड्केको मात्र सुनें ……….. ।

समितिः धन्यवाद ।

himani-shah-birthday-48